Η φαγούρα ή αλλιώς κνησμός στο δέρμα μπορεί να είναι αποτέλεσμα ενός εξανθήματος ή κάποιας άλλης πάθησης, όπως η ψωρίαση, ή η δερματίτιδα.
Τι συμβαίνει όμως στην περίπτωση εκείνη που νιώσουμε την ανάγκη να ξύσουμε το δέρμα μας χωρίς να υπάρχει κάποιος προφανής λόγος;
Στην ιατρική ορολογία το φαινόμενο είναι γνωστό με την ονομασία pruritus sine materia, δηλαδή κνησμός άγνωστης αιτιολογίας.
Πρόκειται για ένα εξαιρετικά δυσάρεστο σύμπτωμα, καθώς είναι δύσκολο να βρεθεί η υποκείμενη αιτία του και επομένως να χορηγηθεί αποτελεσματική αγωγή για την αντιμετώπισή του.
Η φαγούρα μπορεί να οφείλεται σε δερματοπάθεια που δεν εκδηλώνεται με ορατά σημάδια, αλλά δεν αποκλείεται να αποτελεί σύμπτωμα δυσλειτουργίας εσωτερικού οργάνου, μεταβολικής ή ενδοκρινικής διαταραχής, ψυχικής νόσου ή λοίμωξης.
Οι παθήσεις που μπορεί να κρύβονται πίσω από τη φαγούρα χωρίς εξανθήματα είναι οι εξής:
Χρόνια νεφροπάθεια
Υπολογίζεται πως ένα ποσοστό που αγγίζει το 50% των πασχόντων από χρόνια δυσλειτουργία των νεφρών εκδηλώνουν αυτόν τον τύπο φαγούρας.
Εξίσου όμως και δευτεροπαθείς δερματικές αλλοιώσεις μπορεί να προκύψουν από το έντονο ξύσιμο.
Χολόσταση
Εκδηλώνεται όταν η χολή δε μεταφέρεται από το συκώτι στο τμήμα του λεπτού εντέρου που ονομάζεται δωδεκαδάκτυλος.
Συνήθως η φαγούρα ξεκινά από τα άκρα και επεκτείνεται στο υπόλοιπο σώμα.
Παθήσεις του ενδοκρινικού
Η φαγούρα μπορεί να είναι αποτέλεσμα του υποθυρεοειδισμού, λόγω της αυξημένης ξηρότητας του δέρματος.
Παθήσεις αιματολογικής φύσεως
Η φαγούρα εκδηλώνεται στο 50% των ασθενών με πολυερυθραιμία (πολυκυτταραιμία), συνήθως μετά την επαφή με το νερό.
Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, σχετίζεται με τα αυξημένα επίπεδα ισταμίνης στο αίμα.
Η φαγούρα μπορεί να αποτελεί επίσης ένδειξη λευχαιμίας.
Λοίμωξη από τον ιό HIV
Η φαγούρα μπορεί να αποτελεί πρώιμη ένδειξη της λοίμωξης ή να προκύπτει από επιπλοκές σε εσωτερικά όργανα έπειτα από τη λοίμωξη στον HIV.
Ψυχογενή αίτια
Η φαγούρα χωρίς συμπτώματα εμφανίζεται πολύ συχνά και σε όσους υποφέρουν από χρόνιο άγχος.